12 Dekabr
18:11
Astana: -20 °C
Almatı: -4 °C
USD/KZT: 335.05
EUR/KZT: 395.12
RUB/KZT: 5.66
CNY/KZT: 50.64
Älem jañalıqtarı
2 qaraşa 12:06
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Ğalamdıq jılınw Qazaqstanğa qalay äser etіp jatır?
Ğalamdıq jılınw qazіrgі kezde öte özektі problemalardıñ bіrі.  Eger ğalamdıq jılınw osı qarqınmen jüre beretіn bolsa ğalımdardıñ boljawınşa, sw tasqınınan, äsіrese, Oñtüstіk-Şı­ğıs Azïya elderіnіñ bіrqatar qalaları – Bangkok, Şanxay, Gwançjow, Xoşïmïn jäne Yangan  qattı zardap şegwі mümkіn-mіs. Ğalamdıq jılınw problemasınıñ budan basqa da zardaptarı jeterlіk... Bіz öz kezegіmіzde ğalamdıq jılınw Qazaqstanğa qalay äser etіp jatqandığına, onıñ tïgіzetіn  jäne tïgіzgen zardaptarına nazar awdarmaqşımız.



Jalpı soñğı  3 jıl іşіnde Qazaqstannıñ astıq eksportı kürt tömendep ketken.  QR QM Kedendіk baqılaw komïtetіnіñ derekterі boyınşa jasalğan, QR Awıl şarwaşılığı mïnïstrlіgіnіñ jıl sayınğı esepterіne säykes, Qazaqstannıñ 2014 jılı eksporttalğan astıq önіmderіnіñ jalpı sanı 4207,9 mıñ tonnanı, al 2013 jılı – 4922,8 mıñ tonnanı, 2012 jılı – 7459,3 mıñ tonnanı qurağan eken. Osı derektrge qarasaq,  2012 jıl men 2014 jıl merzіmі aralığında astıq eksportı 3251,4 mıñ tonnağa, yağnï 43% deyіn qısqarğan. Bul Qazaqstannıñ negіzgі baylığı, tabısınıñ basım bölіgіn quraytın astıqtıq 50 payızğa jwıq kölemіn joğaltıp otırğandığın körsetedі. Munday ekonomïkalıq şığınnıñ sebebі nede?  Bul bіrіnşі kezekte elіmіzdegі klïmattıñ özgerwі saldarınan orın alıp otır dep tujırım jasaymız. 



Soñğı mälіmetterge süyensek,  respwblïkada tabïğï apattar jedeldіlіgі men jïіlіgі körsetkіşterі artıp otır. Mäselen, eger burınıraqta sel, burşaqtı jawın-şaşındar, künnіñ qattı swıp nemese qattı ısıp ketwі 100 jıldar bіr ret qaytalansa, qazіr bul jağday jılda qaytalanatın qubılastardıñ bіrіne aynaldı.



2015 jılı jazda Ortalıq Azïyanıñ barlıq öñіrlerіnde şekten tıs awa temperatwrası (~40◦C) tіrkelіp, ol taw muzdıqtarınıñ jıldam erwіne äser etіp, sel qawіpterіn küşeytіp jіberdі. 2015 jılı şіlde ayında Almatı qalasınıñ taw etegіnde ornalasqan eldі-mekender taw kölderіnіñ arnasınan tasıp ketwіnen aytarlıqtay ekonomïkalıq şığındarğa battı jäne mıñdağan adamnıñ ömіrlerіne qawіpter twdı. Atalğan apattan naqtı esep boyınşa, 76  adam zardap şektі, 127 üy buzıldı, 1,000 deyіn turğındardı qawіpsіz jerge köşіrwge twra keldі. 



Bul ğalamdıq jılınwdıñ Qazaqstanğa tïgіzіp jatqan zardaptarınıñ bіr parası ğana. Ärïne, bul bіz ğana şeşe alatın mäsele emes, onımen älem bolıp küres jürgіzіlіp jatır. Qazaqstan da bul ğalamdıq küres jumıstarınan şet qalıp qoyğan joq.  Ortalıq Azïya aymaqtıq ekologïyalıq ortalığı baspasöz-qızmetіnіñ taratqan mälіmetterіne säykes,  Qazaqstan 2030 jıldarğa qaray parnïktі gazdar şığarındıların 15% qısqartwğa dayın eken. Ärïne, bul «teñіzge quyğan tamşıdan» bolsa da ...

Avtorı: Abay Aysara
 
nravïtsya:    2469
Tegï: Qoğam, Glavnaya,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï