19 Avgwst
09:28
Astana: 12 °C
Almatı: 19 °C
USD/KZT: 332.80
EUR/KZT: 390.57
RUB/KZT: 5.60
CNY/KZT: 49.88
Älem jañalıqtarı
18 mamır 11:14
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Quralay salqını- tabïğat tılsımı
Quralay, quralaydıñ salqını — Qazaqstannıñ ortalığı jäne soltüstіk awmaqtarında şamamen 20 mamırdan bastalıp, onşaqtı künge sozılatın awa rayınıñ qubılmalı künderі; tabïğat qubılıstarına baylanıstı xalıqtıq qağïdalarda qalıptasqan amal.


"Bes qonaq" ötken soñ, mamır ayınıñ şamamen on törtі jäne jïırma segіzі aralığında 2-3 künge ğana soğılatın qattı jeldі xalıq danaları «Quralay salqını» deydі. Aqsaqaldar aytwınşa, onıñ däl bulay aytılw sebebі, osı waqıtta kïіkter laqtap, quralayın swıq jerden turğızıp jügіrtedі. Kïіkterdіñ tölder kezі, jelge qarsı jügіrgen jağdayda ğana olar töldewge qabіlettі boladı eken. Olardıñ tölderі aptap ıstıqqa şıdamaydı, sol üşіn jılda köktemnіñ üşіnşі ayı mamırdıñ ayağına qaray tabïğattıñ tılsım küşіmen qattı swıq jel turadı. Kïіkterdіñ töldewі ekі – üş künge ğana sozıladı. Bіr ğajabı kïіk qanşa köp bolsa da, «quralay salqını» kezeñіnde töldep ülgeredі. Sondıqtan odan arı jaz tolıqtay küşіne enedі eken.

Quralay salqınınıñ tağı bіr qızığı, etke sonday qumar dala jırtqışı däl osı waqıtta täbetі qaşıp, etke jaqınday almay qaladı eken. Al bul sätte aqbökender jappay töldep, quralayları ayağınan turıp ketken kezde ğana qasqırğa etke degen täbetі qayta oraladı.

Jalpı osı jerde ayta kettetіn jayt, kïіk qazaq üşіn öte qasïettі janwarlardıñ qatarında. Sondıqtan da bolar qazaq xalqınıñ awız ädebïetіnde kïіkke baylanıstı añız – äñgіmeler men teñewler köp. Asan Qayğı babamız jeruyıq іzdep jürgenіnde är öñіrge özіndіk bağasın jırmenen berіp otırğan ğoy. Sonda onıñ «Qırında kïіk jaylağan, swında balıq oynağan» dep te aytqanı bar. Şalkïіz aqın bolsa: «Aq kïіktіñ şabar jerі maydan dür» dep tolğasa, Buqar jıraw: «Kïіgіn qoyday qayırğan», - deydі. Säken Seyfwllïn de «Aqsaq kïіk» degen öleñіnde: «Jändіktіñ kïіk degen balası bar», - dep jırlaydı. Yağnï, ulttıq encïklopedïyamızda aqböken atalıp, aqböken dep jazılıp jürgen janwar – negіzіnen kïіkter.

Älewmettіk jelі materïaldarı negіzderіnde äzіrlendі.

Derekközі: reactor.inform.kz
 
nravïtsya:    1847
Tegï: Glavnaya, Janwarlar älemі,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï