18 Dekabr
03:26
Astana: -18 °C
Almatı: -8 °C
USD/KZT: 335.33
EUR/KZT: 395.49
RUB/KZT: 5.70
CNY/KZT: 50.75
Kerbez
15 mawsım 15:07
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

​San türlі derttіñ şïpası — qurma
San türlі derttіñ şïpası — qurma



Qurma — tіk şanşılıp, 24 metr bïіktіkke deyіn ösetіn qurma palması. Qurma ıstıq  klïmattı aymaqtarda ösіrіledі. Qurma ösіrw şarwaşılığımen aynalısatın elderge: Sawd Arabïyası, Ïrak, Aljïr, Mısır, Swdan memleketterі jatadı. Qurma eben tuqımdasına jatatın twıs. Qurma twısına ağaştar jäne butalı ösіmdіkter jatadı. Qurmanıñ  500-ge tarta türі bar.  Qurmanıñ boyında kömіrswlar (60-65%), mıs, temіr, mırış, kobalt, kalïy, fosfor, kükіrt, bor, alyumïnïy, kadmïy, sonımen qatar tïamïn, nïacïn, rïboflavïn, folacïn, pïrïdoksïn, K därwmenі, tağamdıq talşıqtar, ftor, selen, pektïn jäne amïnoqışqıldardıñ 23 türі bar. Keptіrgen jemіsіnde 52% qant, 48% glyukoza boladı. Qurma tuqım küyіnde jäne telw, ulastırw arqılı ösіrіledі. Qurmanı tuqımınan ösіrgende 5-7 jılda, ulastırılğandarı 3-4 jılda jemіs beredі. Іrі ağaştarı jılına 250 kg-ğa deyіn önіm beredі.
 
Qurmanıñ paydaları:
— As qorıtwğa paydalı. Toyımdılıq qasïetі öte joğarı bolıp tabıladı (100 g.-da 277 kkal.). Zerttewşі X.W.Dewson bіr qurma men bіr kese süttіñ adamğa qajettі bіr kündіk kalorïyağa teñ ekendіgіn aytqan.
— Jas qurmanıñ boyında 60-65 payız qant bolğanına qaramastan, adamdı semіrtpeydі.
— Quramında A, S därwmenderі köp bolğandıqtan, salqın tïgende sawıqtıradı. Salqın tïіp, jötel payda bolsa, 1 qurma jemіsі şırının 3,5 as qasıq jılı swmen qosıp tamaqtı şayu qajet.
— Qan azdıqqa paydalı. Temіrge bay bolğandıqtan bіr adam künіne 15 dana qurma jese,  denedegі temіr qajettіlіgіn qamtamasız etken boladı jäne temіr jetіspewşіlіgіnen payda bolatın awrwlardan saqtanğan boladı.
— Glyukoza qan quramın retteydі. S, R därwmenderі köktamırdıñ älsіzdіgіn azaytadı. Bul mïkroelementter jürekke öte paydalı. Oğan qosa arterïyalıq qan qısımın retteydі jäne qan qısımı artqanda qalpına keltіrw üşіn qoldanıladı;
— Talşıqtı jemіsterdіñ qaterlі іsіkke şaldığw qawpіn tömendetetіn zerttewler körsetken. Qurmalarda köp mölşerde talşıq boladı.
— Mïdıñ jumıs іstew qabіletіn arttırıp, este saqtaw qabіletіn jaqsartadı.
— Qurma antïoksïdattıñ qaynar közі. Antïoksïdanttar qaterlі іsіk, tamırdıñ bіtelwі jäne qartayudıñ aldın alwda öte paydalı. 
— Zerttewler nätïjesіnde qurmanıñ antïseptïk därі ekenі, jaralardı tez jazatın, süttі arttıratın, närestenі qorektendіretіn, quramındağı kalïy balalardıñ ösіp-jetіlwіn qamtamasız etetіn taptırmaytın azıq ekenі anıqtalğan.
— Betke bezew şıqqanda, bette usaq tesіkter payda bolğanda olarmen bіrden-bіr küreswşі qurma jemіsі bolıp tabıladı. Bul jemіsten betke maska jasağan da, denege arnalğan gel qoldanğan da paydalı. Ol denenі ılğaldandıradı jäne jasartadı. 
— Quramındağı fosfor men kalcïydіñ moldığı qañqa süyekterіnіñ qalıptaswında jäne süyek qurılısınıñ tepe-teñdіgіn saqtawda mañızdı röl atqaradı. Fosfor men kalcïydіñ köptіgі süyek awrwlarınan qorğaydı.
— Qurmada B1, B2 vïtamïnderіnіñ qatar kezdeswі bawırdıñ qızmetіn jaqsartadı. Bawır swıq jemіsterdі jaqsı köretіndіkten qurmanı qawın, qïyarmen jegen jaqsı boladı.
— Asqazan jarasın emdeydі. Asqazan jumısın jaqsartadı. Keybіr memleketterde asqazan jarasın emdew üşіn qurma arnayı täjіrïbeden ötken.  
— Qwıq jäne büyrek qabınwında şïpa boladı. Swı büyrek tastarınıñ ıdırawına öte paydalı.
— Mïdı jäne jüyke jüyesіn tınıqtıradı. Olardıñ jumıs іstew qabіletіn jaqsartıp, sergіtkіş äser beredі. Qurmanı ünemі jeytіn adamdar depressïyağa tüspeydі. Umıtşaqtıq awrwın emdewde qurma ülken jetіstіkke jettі.
— Bronx pen ökpenіñ qabınwın sawıqtıradı.
— Quramında yod köp bolğandıqtan qalqanşa bezі awrwına şïpa bolıp tabıladı.
— Künіne 1 qurma jew ağzanı magnïymen bayıtadı, uyqınıñ tı-nıştığın qamtamasız etedі. Al frwktoza men glyukoza köñіl küydі köteredі.
— Qurmanı jatardan aldın jese sal awrwına qarsı öte paydalı.
 
Derekközі:bilim-all.kz
nravïtsya:    1603
Tegï: As mäzіrі,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï