15 Dekabr
10:40
Astana: -22 °C
Almatı: -7 °C
USD/KZT: 334.92
EUR/KZT: 395.88
RUB/KZT: 5.71
CNY/KZT: 50.69
Älem jañalıqtarı
24 nawrız 11:32
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Sïır men tüye sütіnіñ qaysısı paydalıraq
Sïır sütіnіñ zïyan ekenіn bіlsek te, onı kündelіktі turmısta jïі tutınamız. Nemese odan jasalğan may, іrіmşіk, qurt sındı önіmderdі jeymіz. Olardıñ barlığı bolmasa da, köp bölіgі sïır sütіnen jasaladı. Olay bolsa, sïır sütіmen ğana şektelgenіmіz durıs pa?


Sïır sütі

Maylılığı 3–6 %

Älemde eñ köp taralıp, köp tutınılatın – sïır sütі. Ol aytarlıqtay tättі. Onıñ quramında adamğa qajet amïnqışqıldarmen qamtamasız etetіn qunarlı aqwızdar, süttі may, A, B1, B2, B12, D därwmenderі, kalcïy, kalïy bar. Soñğı atalğandarı süyektіñ sawlığın qamtamasız etedі. Sïır sütі qan az bolğanda, büyrek, jürek-qan tamırları awrwı kezіnde kömektesedі. Ökіnіşke oray, bul süt barlıq adamğa bіrdey jağa bermeydі. Bar mäsele eresek adam ağzasınıñ süt quramındağı qanttı erіte almaytındığında. Munımen qatar, süt aqwızın kötere almaytın kezder boladı. Eger süttі іşken soñ іşіñіz kepse, onı jartılay qışqıl süttі önіmdermen almastırıñız.


Eşkі sütі

Maylılığı: 4–9 %

Eñ paydalı süt türіnіñ bіrі. Onıñ quramı ana sütіne qattı uqsaydı. Erterekte anasız qalğan säbïlerge eşkі sütіn beretіn bolğan.

Eşkі sütіnіñ ïіsі qışqıl tatïdı. Sol sebeptі köp adamğa unay bermeydі. Bul ïіs ïesіnіñ eşkіge durıs kütіm jasamaytının bіldіredі. Ol – emşegіnde kіşkentay sızat bolğan kezde payda bolatın ïіs. Bіr eşkіdegі şіrіk pen іsіk barlıq otardıñ sütіn buzwı mümkіn. Sondıqtan olarğa erekşe kütіm qajet.

Eşkі sütі ağzamızğa tez sіñіp, zat almaswdı rettep, ïmmwnïtettі jaqsartadı. Onıñ quramında kalcïy, kalïy, karïton sındı zattar öte köp. Munımen qatar, sïır sütіne qarağanda, maylılığı da joğarı, al temіrі az.


Qoy sütі

Maylılığı: 7,2 %

Qoy sütіnen jasalatın іrіmşіk asa tanımal bolsa da, onıñ sütіn tutınwğa bolatındığı twralı köp adam bіle bermeydі. Munı Kavkaz, Ortalıq Azïya, Tayaw Şığıs, Ïtalïya jäne Grecïya elderі kündelіktі turmısta paydalanadı.

Qoy sütі sïırdıkіne qarağanda, bіr jarım ese paydalı. Onıñ quramında A jäne V därwmenderі öte köp. Bul süt – tamaşa antïoksïdant, ol A, D därwmenderі men amnqışqıldardıñ sïntezdelwіne jağday jasaydı. Terіnі qalpına keltіrіp, mï jumısın jaqsartw sındı qasïetterі bar. Sïırdıñ nemese eşkі sütіne qarağanda, quramında mırış pen kalcïy mölşerі joğarı.


Bïe sütі

Maylılığı: 1,9 %

Şetelge bul süt ekzotïka bolsa da, bіzde süysіnіp іşedі. Aytpaqşı, ol sïır sütіnen äldeqayda asıp tüsedі. Bïe sütіnіñ quramında qant öte az. Munımen qatar, sïır sütіne qarağanda, aqwızı 1,5 ese az. Sïır sütіne qarağanda da, ağzağa bayaw sіñedі.

Bïe sütіnіñ quramında ağza üşіn öte paydalı A, S, V1, V2, V6, V12 därwmender bar. Osınday erekşe quramınıñ arqasında onı zat almasw processі buzılğan kezde іşwge keñes beredі. Quramında may az bolğandıqtan, dïetolog mamandar іşkendі jaqsı köredі. Onkologïyalıq awrwlar men swıq tïyu kezіnde  öte paydalı. Erkekterdіñ älewetіn jaqsartıp, qan aynalım jüyesіn retke keltіredі.


Tüye sütі

Maylılığı: 5%

Ol Ortalıq Azïyada jäne arab memleketterіnde keñіnen tanımal. Eger bіzdіñ elge qonaqqa kelseñіz, mіndettі türde dämіn tatıp körіñіz. Ol sïır sütіne uqsağanımen, bіr şetіnen tuzdı, bіr şetіnen tättі, paydalıraq. Onıñ quramında kalcïy, kalïy, natrïy, fosfor jäne amïnqışqıldar öte köp.

Ol köp waqıt saqtalıp, ıstıq awa rayında buzılıp ketpeydі. Quramında sïır sütіmen salıstırğanda lakto- jäne bïfïdobakterïyler az bolsa da, antïbakterïyalıq zattarı öte köp. Ol ağzamızdan kancerogendі zattardı sırtqa şığaratındıqtan, onkologïyalıq awrwlarda paydası mol.


Eneke (bwyvol) sütі

Maylılığı: 7–8 %

Dämіn tatıp körmesek te, mocarella іrіmşіgіn jaqsı bіlemіz. Däl osınday іrіmşіk eneke sütіnen jasaladı. Atalğan süttі Ïtalïyada, Tayaw Şığısta jäne Ündіstanda keñіnen tutınadı. Ol sïır sütіne qarağanda äldeqayda qoyu.


Eneke sütіnde sïırdіkіne qarağanda kalcïy köp. Budan özge magnïy, kalïy, mırış, temіr, fosfor jäne V tobındağı därwmender jeterlіk. Onıñ quramında xolesterïn az bolğandıqtan, dïeta kezіnde іşwge keñes berіledі.

Bwyvol  sütі sïır sütіne qattı uqsaydı. Bіraq sïır sütіndegі zattar üş ese artığımen bar. Osı süttі paydalanw arqılı ïmmwnïtettі köterіp, jürek, süyek, terі jumısın jaqsartwğa boladı.

Stan.kz
nravïtsya:    1817
Tegï: Densawlıq,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï