21 Sentyabr
18:11
Astana: 22 °C
Almatı: 24 °C
USD/KZT: 341.61
EUR/KZT: 410.27
RUB/KZT: 5.90
CNY/KZT: 51.98
Ekonomïka
22 säwіr 15:42
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Turğın üyden ayırılwdan qalay özіn saqtandırwğa boladı?
Jıljımaytın mülіktі kez kelgen tosın oqïğadan saqtandırwğa boladı — örtten, sw baswdan, uşaqtıñ qulawınan jäne tіptі menşіktіk quqıqtı joğaltwdan.
Alayaqtarmen nemese buğan jetkіlіktі quqı joq qarapayım adammen mämіle jasaswdıñ qawpіne qalay tap kelmewge, jolıqpawğa boladı? Bul kezde tïtwldıq saqtandırw kömekke, järdemge keledі. 
Ärïne, saqtandırw ayırılğan turğın üydі qaytara almaydı, bіraq, onı ïelenwge jumsalğan şığındardıñ ornın toltıradı. Demek, sіzde basqa «şarşılardı» alwğa aqşa boladı. Qïındıq twındağanda, tïtwldıq saqtandırw qol uşın beredі. Joğarıda naqtılı atalğan saqtandırwdıñ negіzgі, bastı obektіlerі turğın üy ğïmarattarı (päterler, üyler), sonımen qatar jer wçaskelerі bolıp tabıladı.

Tïtwldıq saqtandırw qanday qïındıqtardan qorğaydı?
Tïtwldıq saqtandırw jıljïtın jäne jıljımaytın mülіkke menşіktіk quqıqtıñ (tïtwldıñ) joğalwınan qorğaydı. Bul äzіrge turğın üy satıp alwşılarınıñ arasında sonday belgіlі emes, bіraq, bul nesïelewdі qamtamasız etetіn mülіkke menşіktіk quqıqtıñ kepіldіgіnіñ täwіr forması bolıp tabıladı. Qazaqstanda tïtwldıq saqtandırw narıqtı jawlap alwdı bastadı. «Nomad Ïnşwrans» AQ SK qarağandılıq fïlïalınıñ dïrektorı Rwslan Nwrtdenovtıñ bağalawınşa, Qarağandıda 2013 jılı basqa saqtandırw türlerіne qarağanda tïtwldıqtıñ ülesі barlığı şamamen 0,1%-dı quradı.
Qazaqstanda tïtwldıq saqtandırwdıñ qanday erekşelіgі bar ekenіn jäne onıñ qanday kepіldіk beretіnіn qarastıramız.
— Tïtwldıq saqtandırw — bul saqtandırw kelіsіmşartında körsetіlgen mülіkke menşіktіk quqıqtıñ toqtatılw nätïjesіnde şığındardıñ payda bolwımen täwekelşіldіkke baylanıstı adamnıñ (saqtanwşınıñ) mülіktіk müddesі, — dep tüsіndіredі Rwslan Nwrtdenov. — Munday saqtandırwdıñ jaqsı tustarı — bul tölem kezіnde jıljımaytın mülіktіñ narıqtıq nemese kepіldіk qunına teñ mölşerde saqtandırw tölemіn alw mümkіndіgі. Rasında, şartsız franşïzderdіñ somasın esepke almağanda (saqtandırwşınıñ ötewіne jatpaytın jäne saqtandırw ötewіn eseptew kezіnde ötewdіñ jalpı somasınan ustalatın saqtanwşınıñ tölemіne jatatın orasan şığındardıñ bіr bölіgі).
Munday saqtandırw, saraptamaşınıñ aytwınşa, eger sot är türlі sebeptermen jıljımaytın mülіkke baylanıstı mämіlenі jaramsız dep tanığan jağdayda mülіkke qojayınnıñ menşіktіk quqınıñ joğalwın boldırmaydı eken.

— Tïtwldıq saqtandırw zañdılıq qujattardı tïіstі emes jağdayda resіmdewde kömekke keledі, mısalı, jaramsız qujattar bolğanda, kämeletke tolmağan nemese eñbekke qabіletsіz azamatpen mämіle jasalğanda, kepіldіk mülіkpen problema twındağanda jäne basqa da jağdaylarda, — dep jan-jaqtı äñgіmeleydі іsker maman Rwslan Nwrtdenov. — Bügіngі tañda, köbіnese, qazaqstandıqtar negіzіnen ïpotekalıq nesïelew kezіnde mümkіn bolar alayaqtıqqa urınbaw üşіn tïtwldıq saqtandırwdıñ qızmetterіne jügіnedі jäne arqa süyeydі.
Tïtwldıq saqtandırw paydasımen «Qala qurılısı qızmetіnіñ swbektіsіmen іs jasaw assocïacïyası» ZTB-nіñ prezïdentі Säken Eşmuratov ta kelіsedі.

— Tïtwldıq saqtandırwdı ïelenwdіñ qajettіlіgі bіrneşe sebepterge negіzdelgen. Barlığı, ärïne, jıljımaytın mülіk narığındağı alayaqtıqtıñ köptep tarawınan twındap otır. Köbіnese, bul tärtіp buzwşılıq jekeşelendіrw, jıljımaytın mülіktі jalğan qujatpen satw barısında, mämіlege qatıswşınıñ bіrewіnіñ öz äreketіnіñ mağınasın tüsіnwge qabіletsіzdіgі, jeke muragerlerdіñ müddelerіn buzwdağı mülіkterdіñ bölіnwі, jubaylardıñ bіrewіnіñ kelіsіmіnsіz bіrlese tapqan mülіkterge qatıstı mämіle jasaw, — dep qadap-qadap körsetedі Säken Eşmuratov.
Tïtwldıq saqtandırw Qazaqstan Respwblïkası zañnama aktіlerіne säykes saqtandırw uyımdarımen äzіrlenetіn saqtandırw erejelerіnіñ negіzіnde jüzege asırıladı. Bul ereje menşіktіk quqıqtı joğaltwdıñ nätïjesіnde mülіkten ayırılwda saqtandırw kelіsіmşarttarın jasaw jäne orındaw tärtіpterіn naqtı anıqtaydı.
Tïtwldıq saqtandırw kelіsіmşarttarı boyınşa obektіler ïelіkten alwğa baylanıstı menşіktіk quqıqtı joğaltwdıñ nätïjesіnde jıljïtın jäne jıljımaytın mülіkten ayırılw täwekelşіldіldіgіne qatıstı, sonımen qatar mülіktі satıp alw-satw mämіlesіn sottıñ jaramsız dep tanwına say  saqtanwşınıñ (jeke jäne zañdı tulğanıñ) mülіktіk müddelerі bolıp tabıladı.
Tïtwldıq saqtandırw qanday artıqşılıqtar beredі? 
Bіrіnşіden, bul ïpotekağa jıljımaytın mülіktі ïelenw kezeñіnde menşіktіk quqıqtı saqtandırwğa keremet mümkіndіk. Ekіnşіden, tölem kezіnde jıljımaytın mülіktіñ narıqtıq nemese kepіldіk bağasına teñ mölşerde saqtandırw tölemіn alwdıñ tolıqtay mümkіndіgі (saqtandırw kelіsіmşartınıñ mіndettі şarttarı bolıp tabılatın şartsız franşïzderdіñ mölşerlerіn jappay alıp tastaw).

QR AK-nіñ 803 babına säykes saqtandırw kelіsіmşartı boyınşa bіr tarap (saqtandırwşı) saqtandırw sıyaqısın tölewge mіndetteledі, basqa tarap (saqtanwşı) saqtanw jağdayı bolğanda saqtandırwşığa nemese özge tulğağa saqtandırw aqısın tölewge mіndetteledі, naqtı kelіsіmşart negіzіndegі somanı (saqtandırw soması), şart (qolaylı ïelenwşі) paydasına jasalğan.
— Saqtandırw jağdayı twralı saqtandırwşınıñ xabarlamasınıñ merzіmіne asa nazar awdarw qajet etіledі, sonımen qatar munday mіndetteme saqtanwşığa da jükteledі, merzіmdі ötkіzіp alw saqtandırw tölemіnen bas tartwğa aparadı. Osığan baylanıstı tïtwldıq saqtandırw erіktі bolıp sanaladı jäne xabarlamanıñ merzіmі kelіsіmşart jasalarda tіkeley jan-jaqtı tolıqtay aytıladı, saqtandırw kompanïyasınıñ az merzіmdі bekіtpegenіn qatañ qadağalaw kerek, — dep keñes beredі Säken Eşmuratov.
Qanşa tölew kerek?
Saqtandırwdıñ barlıq, bükіl türlerі erіktі jäne mіndettі bolıp ekіge bölіnedі. Tïtwldıq saqtandırwdıñ şarttarı jıljımaytın mülіktі satıp alw-satw şartın jasasarda erіktі türde resіmdeledі. Saqtandırwdıñ mölşerі jäne onıñ tölem tärtіbі kelіsіmşartta kelіsіlіp bekіtіledі.
— Qatañ türde tölenwge tïіstі bіzdіñ kompanïyanıñ saqtandırw sıyaqsınıñ mölşerі tarïfterge säykes esepteledі, — dep äñgіmeleydі Rwslan Nwrtdenov. — Saqtandırw soması saqtandırw kelіsіmşartında taraptardıñ kelіsіmіmen bekіtіledі jäne de saqtandırw kelіsіmşartın jasasar kezde turğılıqtı mekenіne baylanıstı naqtı saqtandırılatın mülіktіñ şınayı (narıqtıq) bağasın ösіrmew abzal. Mısal retіnde: saqtandırwşı klïentpen anıqtağan saqtandırw tölemіnіñ somasın aladı, mäselenkï, bul bіr mïllïon teñge jäne ol da sonday klïentpen anıqtalğan 1%-dı saqtandırw tarïfіne naqtılanıp köbeytedі. Bіr mïllïon teñgeden 1% degenіñіz, bul 10 mıñ teñge. Sonda klïent saqtandırw kompanïyasına atalğan somanı ayqın töleydі. Saqtandırw aqısın alw qïın emes. Bastısı  — saqtandırw tölemіn alar kezde saqtandırw kelіsіmşartınıñ şartına say, baylanıstı qïmıldawı kerek!
Qısqası, saqtandırw sıyaqısın saqtandırw kompanïyasına tolıqtay kölemde tölew qajet, öytkenі, bölіp-bölіp tölengen jağdayda tölengen saqtandırw sıyaqısına barabar tek saqtandırw aqısınıñ bіr bölіgі tölenedі.
Saqtandırw kelіsіmşartı nege jaramsız bolıp tanıladı?
Saqtandırw kelіsіmşartın jasaytın kezde şarttı jaramsız dep tanw üşіn qanday da bіr negіzdіñ bar ekenіn este ustaw qajet. Olar bіrneşe bolıp sanaladı:
şarttı jasaytın kezde saqtandırw obektіsі tıp-tïpıl joq boladı;
saqtandırw obektіlerі qarsı quqıqtıq mülіktіk müddeler bolıp tabıladı (QR Azamattıq kodeksіnіñ 807 babı, 2 bölіgі);
saqtandırw obektіsі sottıñ tïіstі salmaqtı, sawattı, tolıqqandı şeşіmіnіñ zañdı küşіne enwіnіñ negіzіnde tärkіlewge, bolmasa jımısqı qılmıstıq jolmen oljalanğan, ïelengen nemese qılmıstıñ nısanasına jatatın mülіk bolıp esepteledі;
saqtandırw jağdayı retіnde mümkіn bolar jäne kezdeysoqtıq belgіlerden ayırılğan (Azamattıq Kodeks 817 bap, 3 bölіk) oqïğalar qarastırılğan jäne onıñ ärqaşan jäne obektïvtі kelіsіmşarttıñ äreketіnіñ negіzіnde ötwі tïіs ekenіn, eñ bolmağanda, saqtandırwşılar körіnew közge tayğa tañba basqanday bіlіp otırğan.   
saqtanwşı kelіsіmşarttı jasar kezde, sonımen qatar osı waqıtta saqtandırw jağdayınıñ şetі körіngende, özіne tіkeley qolaylı іske jetwdі maqsat tutadı;
onıñ kelіsіmіn alw mіndettі bolıp tabılğanda, saqtandırwğa kelіsіm bütіndey, tolıqtay  joq boladı;
kelіsіmşarttıñ jazbaşa forması saqtalmaydı (Azamattıq Kodekstіñ 825 babı, 3 bölіgі).Tïtwldıq kelіsіmşarttı jasawdıñ kerek, kerek emestіgіn oylanw kezіnde, esterіñіzde  bolsın, eger de jıljımaytın mülіktі satıp alwşı adaldıq ärі tazalıq tanıtsa da, turğın üydіñ dawlı bolmaytınına jäne sottıñ іstі jeñetіnіne eşkіm de eşqaşan kepіldіk bere almaydı. Öytkenі, eger päter qorqıtw nemese aldaw jolımen satılsa, sot burınğı qojayınnıñ jağında boladı jäne jañadan qonıstanw daw-janjalmen bastalatını sözsіz.

Qanday jağdaylarda satıp alw-satw (basqa da kelіsіmder) kelіsіmşarttarı sottıñ şeşіmіmen jaramsız bolıp tabıladı:
14 jastağı kämeletke tolmağan balamen onıñ ata-analarınıñ (asırap alwşılardıñ) nemese qorğanşılardıñ kelіsіmіnsіz mämіle jasaw, sonımen qatar ol zañ boyınşa öz betіnşe jasawğa quqı bar mämіle;
Jan awrwınıñ nemese aqılı kemіstіgіnіñ saldarınan eñbekke qabіletsіz dep tanılğan tulğamen mämіle jasaw.
Eñbekke qabіletsіzdіgіn sot şektegen tulğamen mämіle jasaw.
Eñbekke qabіletsіz, bіraq, mämіlenі jasaw kezіnde özіnіñ іs-äreketіnіñ mağınasın, mañızın tolıq tüsіnbeytіn jäne onı oydağıday basqara almaytın jağdaydağı tulğamen mämіle jasaw.
Bul іske aytarlıqtay jetkіlіktі ökіlettіlіgі joq tulğamen mämіle jasaw.
Ömіrdіñ salğan qïın da awır іsіne tap kelgen, jolıqqan jäne mıqtap adaswda jürgen tulğamen mämіle jasaw.
Bіrlesken mülіkterі bar jubaylardıñ bіrewіnіñ eşqanday da kelіsіmіnsіz mämіle jasaw.
Mämіlenіñ nısanası bolıp tabılatın, mülіkke menşіktіk quqı bar kelіsіmşartta körsetіlmegen tulğanıñ mämіle jasalğannan keyіn payda bolwı: zañ nemese ösïet boyınşa  murager bolıp sanalmaytındar, asırawdağı jandar, qartayğan nemese kämeletke tolmağan azamattar, äsker qatarındağılar, bas bostandığınan ayırw ornınan kelgender.
Senіmxattı kezіnde kelіsіmmen bergen tulğa, qaytıs bolğannan keyіn mülіktі satw, onı eñbekke qabіletsіz dep, qabіlet-qarımdılığı şektelgen dep tanw nemese belgіsіz sebeptermen joğalwı.
Kontragentke tïіstі emes mülіktі satw.
Qujattardı jasandılıqpen jasaw.
Qarama-qarsı maqsattağı qızmetі QR zañnamasımen nemese qurıltayşılıq qujattarmen şektelgen, kerіsіnşe, bolmasa onıñ organınıñ jarğılıq quzıretі buzılğan zañdı tulğamen mämіle jasaw.

Derekközі. kn.kz 
 
nravïtsya:    1430
Tegï: Narıq jäne turmıs,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï