11 Dekabr
23:17
Astana: -12 °C
Almatı: -7 °C
USD/KZT: 335.05
EUR/KZT: 395.12
RUB/KZT: 5.66
CNY/KZT: 50.64
Twrïzm
18 jeltoqsan 17:03
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Jer şarındağı "jatğalamşarlıq" peyzajdar (FOTO)
Älemde peyzajına qarasañız quddı bіr jat ğalamşardı körіp otırğanday äser qaldıratın ğajap jerler barşılıq. Nazarlarıñızğa Jer şarındağı «jatğalamşarlıq» peyzajdardı usınamız.


Foto: George Steinmetz / Corbis

1. Dallol vwlkanı
Efïopïya men Erïtreyanıñ şekarasındağı Dankïl oypatı mañında Dallol vwlkanı ornalasqan. Onıñ tañğajayıp relefterі Yupïter ğalamşarınıñ serіgі Ïonıñ jer bederіn eske saladı. Alayda bul jay ğana uqsastıq, swrettegі körіnіs Jerde tüsіrіlgen jäne ol kalïy tuzı, marganec jäne temіrdіñ şayılıp betke şığwı äserіnen payda bolğan terassa. Dallol vwlkanınıñ kraterі törtіnşі deñgeylі tüzіlіmderdіñ şıñında ornalasqan. Atalmış vwlkannıñ soñğı atqılawı 1926 jılı tіrkelgen. Bul jer amerïkalıq jäne ewropalıq kïno jasawşılardıñ közіne älі tüse qoyğan joq.


Foto: M. Penschow / Corbis

2. Tolqın formacïyası  
AQŞ-tıñ Arïzona jäne Yuta ştattarınıñ şekarasında tastardan tüzіlgen Tolqın formacïyası ornalasqan. Ğalımdardıñ bağalawınşa, munday qabat-qabat tüzіlіmder 250 mıñ jıl boyı quramında temіr oksïdі, magnïy jäne marganec bar qum tüyіrşіkterіnen qalıptasqan. Tolqınnıñ betіn tegіstew jumıstarın jañbırlar men jelder atqardı. Negіzgі mäsele – payda bolğan konstrwkcïyalardıñ osaldığı, sonıñ saldarınan bul jerlerge twrïster jіberіlmeydі. 



Foto: Imaginechina / Corbis

3. Wlïnyuan tawı 
Djeyms Kemeronnıñ ataqtı «Avatar» fïlmі däl osı jerde tüsіrіlgen. Bul – Qıtaydıñ Çjanczyacze ulttıq parkі. Fïlmnen keyіn Wlïnyuan tawların körgіsі keletіn twrïster sanı kürt arttı. Wlïnyuan tawları 3 mıñ şıñ men quzdan turadı. Olardıñ bärі özendermen, köldermen jäne sarqıramamen bölіngen. 


Foto: Xin ran / Corbis

4. Çjane Dansya geologïyalıq parkі 
Atawı qïın bul qıtaylıq geologïyalıq park özіnіñ türlі-tüstі quzdarımen tanımal.  Olar jer qırtısınıñ qozğalwı nätïjesіnde payda boldı. 2010 jılı Çjane Dansya parkі YuNESKO-nıñ Bükіlälemdіk muralar tіzіmіne endі. Älemdіk kïnotwındılar munda tüsіrіlmeydі, alayda National Geographic telearnasınıñ tüsіrіlіm toptarı bul parkke jïі keledі. 



Foto: Mark Moffett / Corbis

5. Sokotra arxïpelagı    
Yemendіk Sokotra arxïpelagı Oñtüstіk Arabïyadağı ejelgі memleketterden qalğan mädenïetіmen ğana emes, sonımen qatar ğajayıp peyzajdarımen de tanımal. Arxïpelagtıñ erekşelіgі sol, mundağı ösіmdіkterdіñ köbі endemïk bolıp sanaladı, yağnï tek osı jerde ösіp, özge jerde kezdespeydі. Bul arxïpelagqa reseylіk şığıstanwşılar erekşe qızığwşılıq tanıtwda. 1980-jıldardıñ özіnde olar munda etnolïngvïstïkalıq zerttewler jürgіze bastadı, tіptі jergіlіktі xalıqtar üşіn arab grafïkası negіzіnde jazba türіn äzіrlep berdі. Oğan deyіn aborïgender xat almaspay ömіr sürdі. 



Foto: Hermann Erber / Look-foto / Corbis

6. Vadï Ram şölі  
«Marsïanïn» blokbasterі  osı ïordanïyalıq Vadï Ram şölіnde tüsіrіlgen bolatın. Bul landşaftar şınımen de Qızıl ğalamşardıñ bederlerіn eske salatınday.  Sonımen qatar «Arabïyalıq Lowrens», «Transformerler 2» jäne «Prometey» fïlmderі de osı jerde tüsіrіlgen.  



Foto: Colin Harris / era-images / Alamy / Diomedia


7. Mak-Merdo qurğaq şölderі   
Antarktïdadağı Mak-Merdo qurğaq şölderі  – Jerdegі eñ qurğaq mekenderdіñ bіrі. Taw şıñdarınan şıqqan jel ağımdarınıñ jıldamdığı keyde sağatına 320 şaqırımğa jetedі. Bul ılğaldı turaqtı türde keptіrіp otıradı. Ğalımdardıñ esebі boyınşa, bul alqapta soñğı 8 mïllïon jıl boyı muz bolmağan. Zerttewşіler bul şöldі landşaftardı Marstağı landşaftarmen salıstıradı. Tіptі bul aymaqta keyіnnen Qızıl ğalamşarğa sapar şekken «Vïkïng» apparatın da sınaqtan ötkіzgen. 



Foto: Paul Springett / Alamy / Diomedia


8. Vale de Lwa ulttıq parkі  
Brazïlïyada ğalamşarımızdağı eñ ejelgі tüzіlіmderdіñ bіrі Vale de Lwa ornalasqan. Onıñ negіzgі quramdas bölіkterі – kvarc jäne krïstaldar. Ulttıq park ornalasqan üstіrt 1,8 jıl burın qalıptasqan. Jergіlіktі jartastar jası boyınşa Jerdegі eñ kärі tastar sanaladı: olar Aydan bar bolğanı ekі jarım-aq ese jas. 



Foto: The Art Archive / Global Book Publishing / Diomedia


9. Bïkon alqabı    
Antarktïdadağı Bïkon alqabınıñ ölі peyzajdarı Qızıl ğalamşarğa tek sırtqı sïpattamaları boyınşa uqsamaydı: jergіlіktі tabïğattıñ qataldığı, astrobïologtardıñ oyınşa, Marstіkіne öte jaqın. Bul awdanda ılğal joqtıñ qası, a topıraq sіltіge bay. Alqap ğalımdardıñ qızığwşılığın twdırwda. Mäselen, 2007 jılı ejelgі muzdıqtardıñ bіrіnen bakterïya ştammaları alındı. Olar keyіn tіrіlіp, öse bastadı. Munday zerttewler Jerdegі, aşıq ğarıştağı jäne özge ğalamşarlardağı ömіrdіñ tarïxın tüsіnwde öte mañızdı. 


Derekközі: Ïnternet materïaldarı
nravïtsya:    1391
Tegï: Älemge sayaxat,
podelïtsya:

Podelïtsya v Whatsapp

Loading...
Çïtayte tak je:

Kommentarïï